• BIST 106.805
  • Altın 269,187
  • Dolar 5,6889
  • Euro 6,3007
  • Bolu 12 °C
  • İstanbul 15 °C
  • Ankara 9 °C

KIRSALA SIĞAMAYAN YABAN DOMUZU

Suat Tosun

 

 

Hem de aile boyu, Azılı baba,Beniş anne ve Pijamalı veya Potak diye adlandırılan yavruları ve de akrabalarıyla ansızın karayolunda giderken karşınıza çıkabilir..!

2018 yılı 9 Ekim tarihinde gece geç saatlerde , Adapazarı-Kaynarca karayolunda bir panelvan araç yoldan karşıya geçen yaklaşık 20 adet yaban domuzu sürüsüne çarpmış ve 17 yaban domuzu ölmüş.

2030’lara doğru yol alırken , yabanıl dengeleri değişen Dünyada, insan-yaban domuzu çatışma olasılığı hayli yüksek.

Her dişi yaban domuzu,18 aylıkken üremeye başlayabiliyor .Ve yılda 4 ila 6 domuz yavrusu üretebilmekte.

Hızlı üreme oranları ,ideal yiyecek arama habitatlarının kolaylığı ve doğal avcılarının (bilhassa kurtlar, yavrularına musallat olur) azalışı, nüfuslarının artışını körüklemektedir.

Kimi hayvansevere göre, utangaç görünmesine karşın, bazılarına göre de,yaban domuzları büyük ölçüde vahşiler.

Avrupa Kıtasının her yerinde yaşamalarına rağmen, literatürde yaban domuzlarının kışkırtılmaksızın insanlara saldırdığına dair doğrulanmış bir bildirim bulunmadığı belirtiliyor (George Monbiot, Yaban Yaşam, 2018).

Evcil domuzları öldürebileceği ve evcil dişi domuzları gebe bırakabileceği; İngiltere’ de zirai mahsule zararları ise ,tavşan gibi yabani hayvanların zararlarından daha az olduğu bildirilmektedir.

Monbiot’a göre; besi hayvanlarına domuz humması ve şap hastalığı, gibi ekzotik hastalıkları bulaştırabilmekte , bruselloz, tüberküloz gibi sayısız patojen taşımaktadırlar.

Amerikalı vahşi yaşam ekolojisti Prof.Dr. Marcus Lashley (2019);Yaban domuzlarının Avrupa ve Asya Kıtalarında doğal ortamlarında ekolojik zarar vermediklerini ,buna karşılık Amerika’da zararın çok fazla olduğunu belirterek bu ilginçliğe dikkati çekmektedir.

Avrupa’da yaban domuzunun ekosistemde yararı konusunda tartışmalar sürerken ,Kuzey Amerika’da bugün fikir birliği olarak, yaban domuzlarının hem ekosistemlere ve hem de ekonomi için tehdit oluşturduğu vurgulanmıştır.

2000’i yılların başında ABD de yaklaşık, 1.5 milyar ABD Doları tahmin edilen ekonomik hasar vardır.O zamandan beri ABD deki yaban domuzu populasyonları yaklaşık %30 çoğalmış ve işgal ettikleri alan ise %40 artmıştır.

Yaban domuzları aşırı genelci besin seçicilerdir.Bu da bir çok farklı gıdadan dolayı hayatta kalabilecekleri anlamına gelir . Onların beslenme alışkanlıkları; öncelikle tarımsal ekinler ,artık meyve, tohum,yaprak ,sap ve yabanıl bitki kökleri olmaktadır.

Son zamanlar da Güney Carolina kıyılarında bir adada yapılmış bir araştırmada ; nesli tükenmekte olan deniz kaplumbağaları tarafından bırakılan yumurtaları kazıp tükettikleri,bazı yıllarda kaplumbağaların yavrulama başarısını sıfıra indirdiği bildirilmiştir.

Ülkemizde Isparta Üniversitesinden Yar.Doç.Dr. Yasin ÜNAL (2017);Yaban domuzunun insan yerleşmelerine gelme isteği,esas itibariyle beslenme ihtiyacını giderme mecburiyetidir.Bu doğal gereksinimin karşılanabileceği habitatlar oluşturulmalı veya yetersiz hale gelen habitatlar geliştirilmeli, bu suretle domuzlar insan yerleşimlerinden uzak duracaktır “ diyerek domuz zararlarına çözüm önermektedir.

Önceki yazımda ele aldığım, otoban ve karayollarıyla daralan yabanıl ekosistem alanlarını birbirine bağlıyacak ekolojik koridorların

(köprülerin) devreye sokulmasının kesinlikle olumlu yönleri olacaktır.

Saygılarımla.

Bu yazı toplam 1378 defa okunmuştur.
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 1989 Bolu Gündem Gazetesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : (0.374) 217 66 66 | Faks : (0.374) 215 05 52 | Haber Yazılımı: CM Bilişim