• BIST 81.712
  • Altın 147,398
  • Dolar 3,8050
  • Euro 4,0356
  • Bolu 3 °C
  • İstanbul 5 °C
  • Ankara 1 °C

Mazideki Yukarı Çarşı -1-

Mustafa Namdar

Tanrının insanlara armağanı doğa güzellikleri, aynı zamanda o yöre insanlarının ekmek teknesi olmuş. Ulaşım imkânlarının her keseye uygun hale geldiği günümüzde insanlar, çevremizde ne var merakıyla bulundukları mekânlardan dışa açılmaya başladı. Kimileri ticaret, kimileri kültür araştırması, kimileri de görmek, dinlenmek, eğlenmek için gezmeye başladı yurt içinde yurt dışında. Adına turizm denilen bu olgu geliştikçe, yeni yeni pazarlar açıldı bu alanda. Yörenin doğal güzellikleri, tarih ve kültür değerleri yanında yöresel ürünler, el sanatları, yöre folkloruyla zenginleştirilerek konuklara sunma yarışı başladı. Turizm geliri diye ayrı bir hesap açan esnaf, yöre değerlerini sunmak için bekler oldu yabancı yüzleri...

Doğal varlıklarının zenginliği açısından dört mevsimin kendine özgü güzellikleri nedeniyle, Türkiye’nin İsviçresi denen ilimizde bu pazardan nasibini alan kesim Abant, Aladağ, Sarıalan, Kartalkaya, Yedigöller, Gölcük gibi yerlerdir. Bolu şehir esnafının bu konudaki şikayeti, gelenlerin şehir merkezine uğramadan transit geçmeleri. Bir bardak su ikram etme şansını yakalayamayanların düşüncesi bu konukları merkeze nasıl sokabiliriz üzerine oluyor.

Bolu nüfusunun 10-15 bin civarında olduğu dönemlerde tek alışveriş merkezi Yukarı çarşısı idi. Bakkalı, bakırcısı, kalaycısı, sobacısı, tenekecisi, demircisi, ayakkabıcısı, terzisi, manifaturacısı, fırıncısı, berberi, kahvecisi, şekercisi, camcısı, boyacısı, hanı, hamamı Yukarı Çarşı’da kümelenmişti. Bugünün İzzet Baysal Caddesi’nde Tabaklar Hamamı ile Hükümet arasında bir bakkal, bir fırın vardı. Kültür Müdürlüğü’nün bulunduğu yerde tarihi Halkevi çok güzel peyzaj mimarisiyle havuzlu bahçesi, doğu kısmında şu andaki parkın bulunduğu yerde kadın pazarı olarak kurulan, sonra hal pazarı olarak hizmet üreten kapalı pazaryeri vardı. İçinde kasabı, bakkalı ve manavları olan. Bolu pazarı (Pazartesi) ve Cuma günleri köy ürünleri yağı, yoğurdu, sebzesi, meyvasıyla köylü kadınlarımız. Bunun dışında mahalle aralarında bir-iki marangoz ve sandalye atölyeleri. Yukarı Çarşı’nın bu bölgesinin dışında ılıcalara (kaplıca) giden atlı yayla arabalarının bulunduğu Aktaş Mahallesi’nde yolcuların bekleştiği kahve ve de bir-iki bakkal dükkanı.

O dönemlerin ticaret merkezi Yukarı Çarşı, hem köylüye, hem şehirliye ev sahipliği yapan ticaret merkezi konumundaydı. Esnafında; uyum ve güven, ilişkilerde samimiyet, sözün senet olarak işlem gördüğü bir ahlak anlayışı. Sabah namazından sonra açılan dükkanlar ve çevre temizliği. Cuma günleri Cuma namazı için gelen kırsal kesimin oluşturduğu kalabalık.

Paşaköy sapağından girip Çıkınlar Mahallesi’nin değirmen bendi denen mevkisinden tahta köprüye çıkan (şimdiki D-100) İstanbul-Ankara yolunun şehir içinden geçmesinin getirdiği yolcu trafiği. Özel İdare binasının kuzeyinde havuzlu küçük bir park ve doğusunda çatallaşan yolun ortasında Belediye binası. O dönemlerde espri halini alan bir sözcük haline gelmişti belediyenin konumu. “Bolu Belediyesi gibi karşımda durma!” İşte Bolu alışveriş merkezi Yıldırım Beyazıt Cami’si etrafında kümelenmiş küçük bir ada. Al eline pergeli, çiz daireyi yerleştir içine Yukarı Çarşıyı.

Şimdi Arasta Çarşısı olarak eskinin nostaljik havasını yakalamak için mimari görüntüde yeni bir düzenleme, yeni bir restorasyon çalışması başlatıldı. Böylesi bir çalışmadan sonra dükkanlara giydirilecek gömlekle görücü karşısına çıkacak olan Yukarı Çarşı, içerden ve dışarıdan gelen insanların ne kadar ilgisini çekecek şekilde cazibe merkezi olacak, işlemlerden sonra göreceğiz.

14.07.2008

Bu yazı toplam 346 defa okunmuştur.
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 1989 Bolu Gündem Gazetesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : (0.374) 217 66 66 | Faks : (0.374) 218 21 21 | Haber Yazılımı: CM Bilişim