25 Eylül 2018
  • Bolu14°C
  • İstanbul21°C
  • Ankara14°C

BOLU'DA HİÇ DİNOZOR YAŞAMAMIŞTIR

Bolu'da hiç dinozor yaşamamıştır

07 Ağustos 2010 Cumartesi 00:00

AİBÜ Eğitim Fakültesi İlköğretim Bölümü Bölüm Başkanı Prof. Dr. Sancar Ozaner'le, Bolu'nun ve Türkiye'nin milyonlarca yıl içinde gerçekleşen oluşum sürecini konuştuk. Ozaner sorduğum sorulara cevap verirken, ilginç tespitlerde bulundu.

RÖPORTAJ: ZEKİ ERCİVAN

FOTOĞRAF: T. EMRE AKIN

Sancar Hoca'yla yaklaşık altı ay önce yaşadığı tatsız bir olayı gün ışığına çıkartmak için tanışmıştık. Sancar Hoca'nın bilim adamı kimliği bir yana, yaptığı çalışmayla bütünleşen ve yaptığı çalışmalardan heyecan duyan bir hali var. Sancar Hoca Eğitim Fakültesi'nin orta katında Dünya'nın ve Türkiye'nin, hatta Bolu'nun oluşum sürecini anlatan fosil bulguları ile bir Doğa Tarihi Müzesi oluşturmuş. Sancar Hoca bu müzeyi ziyaret etmek isteyen ilköğretim okulu öğrencilerine, doğanın geçtiği evreleri ve oluşum sürecini anlatıyor. Kendisiyle çok keyfili ve öğretici bir sohbet gerçekleştirdik.

Kimler geliyor hocam bu müzeye?

Eğitim fakültemizdeki öğretmen adaylarımızı ve ilköğretim okulu öğrencilerini davet ediyoruz. Yaptığımız çalışmaların doğru şekilde tarif edilebilmesi için müze asistanları yetiştirdik. Hazırladığımız bu fosil kalıntıları ile Dünya'nın oluşum sürecini anlatıyoruz. Türkiye Tetis Denizi'nin çocuğu diyoruz. Burada Türkiye'nin Tetis Denizi'nin çocuğu olduğunu kanıtlayan fosiller var. Tesis'in güneydeki kalıntısı Akdeniz kuzeydeki kalıntısı ise Karadeniz. Kapanan kısım denizleri oluşturuyor kapanmayan kısım ise Türkiye'yi oluşturuyor. Gördüğünüz bu türler Türkiye'de yaşayan türler.

Biz kaç milyon yıllık bir ülkeyiz hocam?

Biz 210 milyon yıllık bir ülkeyiz. 2010 milyon yılı içersinde karalaşmaya başlayan bir ülkeyiz. Dünyanın 4 milyar altı yüz milyon yaşında olduğunu düşünürseniz bizim ülkemiz daha çocuk. Norveç, İsevç ve Finlandiya gibi ülkeler üç milyar yıllık ülkeler. Bütün bunarlın yanında bizim ülkemiz çok genç bir ülke. Bizim ülkemizde bulunan fosillerin büyük bir çoğunlu deniz canlılarının fosilleri. Kara canlılarının fosilleriyle karşılaşmıüyoruz. O yüzden mesela bizim ülkemizde Bolu'da ve diğer illerde hiç dinozor yaşamamış. Dinozorların yaşayabilme imkânı yok. Dinozor bir kara hayvanı o dönemde Afrika'da yaşamış, Avustural-ya'da yaşamış, Kuzey ve Güney Amerika'da yaşamış. Avrupa'da, Asya'da yaşamış. O kara parçaları çok önceden karalaşmışlar. Bazen gazetelerde okuyorum 'Dinozor fosili bulundu' diye ben bu duruma gülüp geçiyorum. Dinazor bulunduğu iddia edilen yerde bilim adamları araştırma yapıca buldukları kalıntının ya file ya da Boynuzsuz Gergedan'a ait olduğu anlaşılıyor..

İlköğretim öğrencilerine neler anlatıyorsunuz?

Buraya gelen çocuklar , Türkiye'nin yavaş yavaş karalaşma evrelerini görüyor. Bizim çok geç karalaştığımızı görüyorlar. İlköğretim çocuklarına 'Bakın çocuklar Türkiye sizin gibi çocuk aynı sizin gibi gelişimi tamamlıyor. Sizin gibi boyu atacak kemikleri gelişecek. Türkiye bugün genç bir çocuk diyorum. Öbürlerin hepsi yaşlı kıta diyorum. O nedenle bizim ırmaklarımız deli akıyor. O yüzden bizde erozyon fazla oluyor. TEMA Vakfı erozyon kaymaları ile ilgili eleştirilerde bulunuyor ama haksızlık yapıyor.

Neden haksızlık yapıyor hocam?

Biz genç bir ülkeyiz. Nasıl gençken bu gençliğin sancılarını çekeriz. TEMA Vakfı Türkiye'de oluşan bütün erozyonu insanın yanlış faaliyetlerine bağlıyor. Erozyonun orman kesiminde bağlı olarak gerçekleştiğini ifade ediyor. Bugün Hollanda'da, Almanya'da, Fransa'da orman kesiyor. İnanılmaz kesiyor. Ama ne oluyor bu ülkeler orta enlemlerde olduğu için ağaç yeniden çıkıyor. Bizim ormanlarımız zaten sınırda duruyor. En ufak bir müdahale olduğunda yerine yeni orman yetişmiyor. Dolayısıyla bizdeki bütün bu kuraklaşmayı ve hızlı erozyonu insana bağlamamak lazım. Yani çok fazla insan suçlanıyor. İnsan antik dönemlerde her yerde ağaç kesti. Ama nemli iklimlerde kesilen ağaçlar yeniden çıkmış. Bizde yenilenemiyor. Yani ben TEMA'nın yaptığı eleştirinin o yönüne karşıyım sürekli olarak bizi suçluyor.

Gördüğümüz buradaki bütün bu fosiller Tetis Denizi'nde bulunan fosiller mi hocam?

Evet, bütün bu fosiller o döneme ait fosiller. Bu topraklarda deniz olduğunu bize onlar gösteriyor. Örneğin mercan kolonilerinin yaşadığını gösteren fosiller var. Bakın bizde bu gün bu mercanlardan yok. Tropikal ve ekvatoral denizlerde yaşıyor. Buradan şunu anlıyoruz. Bizim Tetis Denizimizde tropikal bir deniz, iklimimiz de tropikal bir iklimmiş. Biz geçen zaman diliminde tropikal iklimden karasal iklime doğru geçmişiz. Kuraklaşmışız. Bütün bu fosiller bin iki yüz bin üç yüz metre yüksekliğinde ki dağlarda bulunuyor.

Peki, bütün bu fosil örneklerini siz kendi çabalarınızla mı keşfettiniz?

Büyük bir çoğunluğu benim kırk yıldır yaptığım araştırmalara bağlı olarak tespit ettiğim bulduğum fosil örnekleri.MTA'da çalıştığım dönemde çok uzun süreli olarak arazide kaldım. MTA Genel Müdürlüğü'nden de bu konuda yardım aldım.

Röportajımız devam edecek…



UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.