• BIST 1.365
  • Altın 464,189
  • Dolar 8,1074
  • Euro 9,7566
  • Bolu 5 °C
  • İstanbul 10 °C
  • Ankara 9 °C

NE KOKAR NE BULAŞIR, BURNUNUZUN DİREĞİNİ SIZLATIR: AKUT SİNÜZİT

NE KOKAR NE BULAŞIR, BURNUNUZUN DİREĞİNİ SIZLATIR: AKUT SİNÜZİT
NE KOKAR NE BULAŞIR, BURNUNUZUN DİREĞİNİ SIZLATIR: AKUT SİNÜZİT

Sinüsler ve Sinüzit
Sinüsler burun etrafındaki kemikler (etmoid ve sfenoid), üst çene kemikleri (maksiller) ve alın kemiği (frontal) içinde bulunan hava dolu boşluklardır. Bu boşluklar, genellikle burun içine açıldıkları kanallarındaki tıkanıklıklar nedeniyle iltihaplandığında ortaya çıkan enfeksiyona sinüzit adı verilir. Sinüzitin akut ve kronik (müzmin) olmak üzere iki tipi vardır.

Sinüsler Nasıl İltihaplanır?
Burun ve sinüsler; bakteri ve virüslerin sık sık yerleşip iltihap yaptığı bölgelerdir. Bu bölgelerde her zaman iltihaba yol açacak bakteri ve virüs bulunur ancak normal çalışan bir sinüste iltihap her zaman olmaz. Eğer sinüsün normal çalışmasına engel olacak bir durum varsa kolaylıkla sinüs iltihabı (sinüzit) gelişir. Bakteri ve virüs dışında nadiren de olsa mantarlar da iltihap yaparlar. Sinüzit en çok nezle, grip gibi üst solunum yolu infeksiyonları sonrası gelişir. Bu tür infeksiyonlarda sinüslerin burun içine açılan delikleri ödem nedeniyle kapanır ve sinüs salgıları burun içine boşalamaz. Ayrıca sinüslerin havalanması da bozulur. Bu durumda sinüs içerisinde kolayca iltihap gelişir. Bunun dışında sinüs ağızlarını tıkayan alerji, burunda kemik eğriliği, et büyümesi, yabancı cisim, geniz eti gibi durumlar da sinüzit gelişmesini kolaylaştırır. Vücut direnci başka sebeplerle düşük olan kişiler daha kolay sinüzit geçirirler.

Sinüzitin belirti ve bulguları nelerdir ?
Soğuk algınlıklarını ve nezleyi hemen takiben ortaya çıkan akut sinüzit, farklı yaş gruplarında farklı belirtiler verebilir. Erişkinlerde ve büyük çocuklarda burun tıkanıklığı; sarı, yeşil veya kanlı burun akıntısı; gözlerin etrafında ağrı; diş ağrısı ile karışabilen yanak ağrısı; yüzde basınç hissi; öne eğilmekle artan yüz veya baş ağrısı, kötü ağız kokusu belirtileri bulunabilir. Bazen de kuru öksürük, hafif ateş veya mide rahatsızlığı şikayetleri görülebilir. Küçük çocuklarda da yukardaki şikayetler bulunabilir, ancak genellikle bu şikayetlerini iyi ifade edemezler. Hastalık, yüksek ateş ve iltihaplı burun akıntısı nedeniyle her zamankinden biraz daha şiddetli ve 10 günü geçen bir "soğuk algınlığı" zannedilebilir.

Kronik sinüzitte, belirtilerin süresi üç aydan uzundur. Koyu burun akıntısı, geniz akıntısı, burun tıkanıklığı, koku alamama, özellikle geceleri artan öksürük belirtileri görülebilir.

Sinüzit önlenebilir mi ?
Günlük hayatınızdaki koşullarda bazı değişikler yaparak sinüzit riskini azaltabilirsiniz. Kış aylarında, özellikle kaloriferli evlerde iyice kuruyan havayı, solunum yolları için ideal olan %35-%50 nem oranına ulaşacak şekilde bir buhar makinesi ile nemlendirin. Soğuk algınlıkları sırasında bol su için, uçak seyahatinden ve sualtı dalışlardan kaçının, şikayetler uzun sürdüğünde doktorunuza başvurun. Allerjiniz varsa allerji önlemlerine ve tedavisine her zaman özen gösterin.

Nasıl Korunabilirim?

Hastaların sinüzit olmamak veya olunursa kolay tedavi edilebilmek için dikkat edebilecekleri birkaç şey vardır. Bunun için soğukta kalmamak, saçların ıslak kalmaması, yaşadıkları ortamın nemi ve ısısının uygun olması, sigaranın dumanında dahi kalınmaması,alerjiye yol açabilecek toz, duman veya diğer irritan maddelerden uzak kalınması gibi önlemler alınabilir.

Teşhis Nasıl Konur?
Hastanın şikayetleri ve muayene bulgularına göre sinüzit düşünülse bile kesin teşhis radyolojik olarak yani çekilen filmlerle konur. Bunun için en çok çekilen film Waters filmi denilen ve daha çok maksiller sinüsü inceleyen bir filmdir. Diğer sinüsler içinde değişik açıdan çekilen filmler vardır. Ancak bu çekilen normal filmler pratikte faydalı olmasına rağmen yanılma payları az değildir. Bu amaçla özellikle tedaviye cevap vermeyen veya ameliyat düşünülen hastalarda mutlaka bilgisayarlı tomografi çekilmelidir. Bilgisayarlı tomografi burun içi ve sinüsler hakkındabize çok faydalı bilgiler vermektedir.

Sinüzitin Ne Gibi Tehlikeleri Vardır?
Sinüzit uygun antibiyotik ve yardımcı ilaçlarla veya gerektiğinde ameliyatla tedavi edildiğinde ciddi problemlere yol açmayan bir hastalıktır. Ancak iltihabın yayılmasına bağlı bazı komplikasyonlar gelişebilir. Bunlardan en önemlileri iltihabın göz çukuru içine yayılması ve körlüğe kadar gidebilen hastalıklar, beyin zarına veya beyin içine yayılarak abse oluşması, iltihabın sinüs içinde abseleşmesi ve kemik iltihabı sayılabilir. Bu tür durumlar oluştuğunda tedavi daha ciddi yapılmalıdır ve ilaç tedavisiyle birlikte ameliyat gerektirir

Sinüzit nasıl tedavi edilir ?
Akut sinüzit, genellikle kullanma süresi 10 gün olan ve ağızdan alınan antibiyotikler, dekonjestan ilaçlar ve burun spreyleri ile tedavi edilir. İspatlanmış allerjisi olan kişilerde antihistaminik türü ilaçlar da tedaviye eklenebilir.
Kronik sinüzitte daha uzun süreli ilaç tedavisi uygulanır. İlaç tedavilerinden yarar görmeyen hastalarda ameliyatla tedavi gerekir. Günümüzde sinüzit ameliyatlarının çoğunluğu, dışarıdan görünür bir kesi yapılmaksızın, burun deliği içinden endoskopik yöntemle yapılmaktadır (Endoskopik sinüs cerrahisi).

Çocuklarda sinüzit farklı mıdır ?
Çocuklarda solunum yolu enfeksiyonları erişkinlerden daha sık görüldüğü ve sinüzit belirtileri daha silik seyrettiği için teşhis de daha zordur. Çocuklarda aşağıdaki belirtilerin varlığı sinüziti düşündürmeli ve doktor muayenesi yapılmalıdır :
Soğuk algınlığının 10-14 günden uzun sürmesi
Koyu ve sarı-yeşil renkte burun akıntısı
Boğaz ağrısı, öksürük, kötü ağız kokusu, bulantı, kusma yaratan geniz akıntısı
Uzun süreli başağrısı
Huzursuzluk veya halsizlik
Göz çevresinde şişlik

KRONİK SİNÜZİT ve ENDOSKOPİK SİNÜS CERRAHİSİ
Endoskopik sinüs cerrahisi, 1990'lı yıllardan itibaren yüksek kalitede görüntü sağlayan endoskopların gelişmesi ile bütün dünyada yaygınlaşmış olan bir cerrahi yöntemdir. Burun endoskopları, dışarıdan görünür bir kesi yapılmaksızın burun boşluğunun içindeki dar ve karanlık bölgelere ulaşmayı sağlayan, bu bölgeleri aydınlatan optik aletlerdir.

Bazı özel durumlarda bugün de uygulanan açık cerrahi yöntemlerde geçmişte yapılan sinüzit ameliyatlarında normal dokularda daha fazla hasar meydana getirilirdi, kanama riski daha yüksekti ve elde edilen başarı sonuçları da daha düşüktü. Kronik sinüzitlerin tedavisinde endoskopik sinüs cerrahisi ile çok daha başarılı sonuçlar alınmaktadır.

Yüz kemiklerinin içindeki boşluklar olan sinüslerin sağlıklı olması için bu boşluklara burundan hava girmesi ve sinüslerin içinde üretilen salgıların buruna boşaltılması gerekir. Sinüslerin ve sinüsler ile burun arasında havanın girişini ve salgıların boşaltılmasını sağlayan ince kanalcıklar vardır. Kronik sinüzit bu kanalcıkların tıkanması sonucunda meydana gelir. Kronik sinüzitte uygulanan endoskopik sinüs cerrahisinin temel prensibi, daralmış veya tıkanmış olan bu ince kanalcıkları genişletmek, bir labirent şeklinde birbirlerine açılan küçük sinüslerde odacıklar arasındaki duvarları kaldırarak havanın kolayca girebileceği ve salgıların boşalabileceği geniş ve tek bir oda yaratmaktır.

Dışarıdan görünür bir kesi izi yoktur, yüzde şişme veya morarma olmaz. Ameliyat sonrasında ağrı ya hiç olmaz, ya da basit ağrı kesici ilaçlar ile kontrol altına alınabilen hafif dereceli bir ağrı vardır.

Endoskopik sinüs cerrahisi riskli midir ?
Her ameliyatta olduğu gibi, endoskopik sinüs cerrahisinde de bazı riskler vardır. Sinüslerin çevresinde göz, gözyaşı kanalı, görme siniri, beyin zarı ve beyin, beyine kan taşıyan ana atardamar gibi çok önemli ve hayati yapılar bulunur. Bu kritik yapılara yakın yapılan ameliyatlarda da doğal olarak bu yapıların zarar görebilme riski vardır. Ciddi sonuçlar doğurabilecek riskleri nedeniyle, endoskopik sinüs cerrahisi uygulayan hekimlerin özel bir eğitim almaları ve bu ameliyatlar konusunda deneyimli olmaları gerekir. Uygulanan cerrahi yöntemler sırasında cerrahların bağlı kaldığı en önemli prensip, bu kritik yapılara zarar vermemektir.

Oldukça nadir görülmekle birlikte, endoskopik sinüs cerrahisi uygulanacak hastaların bilmesi gereken riskler ve ameliyat sonrasında görülebilecek sorunlar: burun kanaması, enfeksiyon, göz çevresinde şişlik ve morarma, göz içine kanama, çift görme, görme kaybı, gözyaşı kanalı tıkanıklığı, beyin zarı hasarı, beyin-omurilik sııvısı kaçağı, kafa içi kanama, kronik sinüzitin nüksü.

Kronik sinüzit endoskopik sinüs cerrahisinden sonra tekrarlayabilir mi ?
Evet, bu olasılık her zaman vardır. Sinüzit ameliyatlarında hastalık bulunan organ çıkartılmamakta, normal görevine döndürülmeye çalışılmaktadır. Dış ortama ve mikroplara açık bir ortam olan burun ve sinüsler, ameliyatlardan sonra tekrar hastalanabilir.

Endoskopik sinüs cerrahisinden sonra ne yapılmalı, ne yapılmamalı ?
Ameliyatı takibeden 24 veya 48 saat içinde burun tıkanıklığınız olabilir ve ağızdan nefes almanız gerekebilir. Burun içine tampon koyulduysa bu tampon doktorunuzun belirleteceği bir süre sonunda çıkartılacaktır; bu süre 24-72 saat arasında olabilir.

Doktorunuzun önerdiği ilaçları düzenli kullanın.
Eğer doktorunuz önerirse, burun içini temizlemeyi sağlayan sprey veya yıkamaları düzenli kullanın.
Doktorunuz izin verene kadar burnunuzu sümkürerek temizlemeyin. Bu süre 4-6 hafta kadar olabilir.
Tamponların alınmasını veya, tampon koyulmadıysa ameliyatı takibeden 48. saatten itibaren burnunuzu hafifçe çekerek temizlemeye çalışabilirsiniz.
Burnunuza kesinlikle musluk suyu çekmeyin.
Ameliyattan sonra burunda kuruluk hissi ve içinde kabuklanmalar meydana gelebilir. Bunların temizlenmesi için doktorunuzun önerilerine uyunuz.
Burun içindeki iyileşme, ameliyatın türüne göre değişmek üzere 2-6 hafta arasında tamamlanacaktır. Bu süre içinde doktorunuzun önerdiği pansumanlara ve kontrollara düzenli gidin.

Herkese sağlıklı günler diliyorum.

 


UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
Tüm Hakları Saklıdır © 1989 Bolu Gündem Gazetesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : (0.374) 217 66 66 | Faks : (0.374) 215 05 52 | Haber Yazılımı: CM Bilişim