• BIST 89.496
  • Altın 146,559
  • Dolar 3,6433
  • Euro 3,9136
  • Bolu 15 °C
  • İstanbul 16 °C
  • Ankara 17 °C

YIL 1811 … MUTASARRIFLIK KONAĞI

Nadir Garipoğlu

Hükümet konağımızın tarihini, yapılması ile ilgili serüveni, özelliklerini bugün bir kere daha ve son olarak yazıp hatırlatmak zorunda kalıyorum.

                 Babam vilayet binasındaki Ziraat Dairesinde memur olduğu için çocukluğumda girip çıktığım tarihi özelliği pek görülmeyen bildiğimiz düz çatılı, taş ve ahşap karışımlı, 2 katlı bir bina idi.

                 Pek çok yeri çürüyen ve hükümet konağı olarak hizmet veremeyen binanın tamir edilmesine valimiz Nusret Miroğlu zamanında karar verildi.

                 O zaman bina hakkında mimarlar odası başkanı olarak sıkı bir araştırma yaptım. Buranın 1811 yılında yapıldığı ve önemli tarihi özelliği olan bir bina olduğu gerçeği ortaya çıktı.

                 Anıtlar Yüksek Kurulunda, vilayetimizin bazı birimlerinde, Kültür ve Müze Müdürlüğümüzde 1811 tarihindeki haliyle pek çok fotoğraf ve belge buldum. ( inşaat mühendisleri odası eski başkanı Şenda Aksungur bir yazısında bundan bahsetmişti ) 

                 Bu bina ikici mutasarrıflık döneminde (1811- 1864 ) Hüsrev paşa görev yaptığı Bolu’da harem ve resmi daire kısımlarından oluşan bir hükümet konağı yapılması için teşebbüse geçmiş ve Debbağlar ( Tabaklar) mahallesi civarındaki bir tarlayı uygun görmüş ve sahibi Çeribaşı zade Seyit Mehmet ağadan 1300 kuruşa satın almış ve hükümet konağının yapımına başlamış.

                 Ancak Hüsrev paşa Osmanlı Rus harbine katılmak üzere Bolu’dan ayrılınca onun adına kahyası İbrahim paşa tarafından 1811 yılında tamamlanmış.

                 Harem ve resmi daire olarak 2 kısımdan oluşan hükümet konağı (halk arasında saray)

3 katlı olup resmi daire bölümünde; birinci katta 15 oda, ikinci katta 12 oda, üçüncü katta ise bir sofa ile 10 oda bulunmaktaydı. Haremlik kısmı ise her katta dört odadan oluşmaktaydı.

                Hüsrev ve İbrahim paşalara ait olan bu hükümet konağı sonradan vali olan Abbas paşa ( 1812-1813 ) tarafından 40.000 kuruşa mutasarrıf konağı olarak satın alındı. Bolu bu tarihten itibaren ilk defa resmi bir hükümet konağına sahip oldu.

                 1933 yılında yangın geçiren bina Bolu halkının yardımı ile orijinal planına uygun olarak tekrar bodrum + 3 kat olarak inşa edildi.

                  Ancak 1944 depreminde bir kısmı yıkılan binanın 3.katı kaldırıldı 2 katlı ahşap sıradan bir bina halinde onarımı yapıldı.  1997- 1998 yıllarına kadar hizmet yapan hükümet konağı tamir edilmek üzere çürüyen kısımları yıkıldı, bu fırsatı değerlendirmek ve Bolu’ya tarihi bir yapı kazandırmak için mimarlar odamız ve Bolu halkımız basınında desteği ile çalışma başlattı. Neticede sayın valimiz Nusret Miroğlu aslına uygun olarak yapılmasına karar verdi.

                 Resterasyonu vakıf inşaata verilen binanın tamirat için sıvaları söküldüğünde, bodrum katın 130 santim kalınlığında yığma harman tuğlası, kemerler, bölmeler aralarında geçitlerle tarihi bir güzellikte olduğu; zemin katın ise 60-70 santim kalınlıkta gene harman tuğlası, zemin koridorları betonarme kolon ve döşeme takviye ile yığma + BA.karışımı bir yapı tarzı olduğu, birinci kat ise 1944 depreminde ikinci katla birlikte yer yer yıkıldığı için ikinci kat tamamen iptal edilip zeminin üstündeki birinci katı o zamanın dülger ustaları tarafından cizeme dediğimiz ahşat dikmeler, payandalar ve badadi çıtalarla yapılıp sıvanmış ancak geçen zamanda çürüyen bu katın saçaklarına 1811 yılında yapılan taçlar, akrotel ve kenar parapetlerini tutturmak mümkün olmamış yıkılıp yeniden yapılması gerektiğini bildiren bir raporu müteahhit firma vakıf inşaat teknik danışmanı Prof. Müfit Yorulmaz vermiştir.

                   Bunun üzerine mimarlar odasındaki arkadaşlarımızla, inşaat mühendisleri arkadaşlarımız ve belediye teknik başkan yardımcımız rahmetli İnş. Y.Müh. Uğur Samurkaş ile birlikte yaptığımız incelemelerde binanın mimari açıdan aslına uygun olarak bir kat daha çıkılması ve 1811 yılındaki görünümüne kavuşması için statik yönden de inşaat mühendisi arkadaşlarımızın bir çalışma yapmalarını önerdim.

                   İnşaat mühendisleri arkadaşlarımca da kabul gören bu öneri İnş. Müh. İlhan Yılmaz, inş. Müh. Haluk İnceler, inş. Müh. Kenan Özmen, inş. Müh. Aydın Akbayrak o zamanki inşaat müh. Oda başkanı Necati Yılmaz gerekli incelemeyi yaparak deprem yönetmeliğindeki şartları yerine getirmek suretiyle bodrum + 3 kat olabileceği şeklinde önerilerini yaptılar. Sayın valimiz Nusret Miroğlu’nun başkanlığında yapılan toplantıda İ.T.Ü. İnş. Fak. Öğretim üyelerinden Prof.Dr. M. Ertaç Ergüven’ nin de katıldığı toplantıda aslına uygun olarak yapılmasına karar verildi.    

                   Yanlış müteahhit seçimi, ihalenin iptali, finansman zorluğu vs. gibi zorluklar inşaatın bitirilmesini geciktirdi. 7 sene gibi harabe halinde duran inşaat halkımızın büyük tepkisini çekiyordu, bazı kesimler bu yapının tamamen yıkılıp ortadan kaldırılmasını bile istediler.   Ancak bugünkü iktidarın o zamanki milletvekilleri sn Mehmet Güner, sn Metin Yılmaz, Bel. Baş. Alaaddin Yılmaz ve il genel meclis üyelerinin desteği ve gerekli finansmanı bulmaları neticesinde bina 2006 yılında aslına uygun olarak bugünkü haliyle bitirilmesi sağlandı ve Bolumuz tarihi bir yapıya kavuşmuş oldu.

                    1901 yılında ibatede açılan büyük camiden de eski bir yapı olan hükümet konağımızın ikiz kardeşi Kastamonu vilayetindedir.

                   Şuanda binamız hükümet konağı olarak hizmet vermektedir ve vilayetimizin simgesi olmuştur.  

Bu yazı toplam 702 defa okunmuştur.
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 1989 Bolu Gündem Gazetesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : (0.374) 217 66 66 | Faks : (0.374) 218 21 21 | Haber Yazılımı: CM Bilişim