• BIST 90.182
  • Altın 147,357
  • Dolar 3,6478
  • Euro 3,9515
  • Bolu 9 °C
  • İstanbul 13 °C
  • Ankara 9 °C

Yukarı Çarşı'ya tarih cilası

Mustafa Namdar

Tarihsel gelişimin çizgisinde, geçmişle günümüz arasındaki eserler, insanların yaşam startını gösterir. Günümüz insanı geleceğine yön vermede, geçmişten yararlanarak dersler çıkarıp, yol haritasını hazırlar. Bir anlamda neymişiz, ne hale gelmişizin cevabı olur bütün bu çalışmalar.

Turizm gelişiminde tarihi yaşatan eserlerin önemi büyüktür. Ecdadın yaşam tarzı, sanata bakışı, kültürü, yemesi-içmesi, giyimi-kuşamı, folkloru ve alışveriş merkezlerinin durumu hep merak konusu olmuş ve sonuçta turizm pazarında değerlendirilmeye başlanmıştır.

Bolu, doğal güzellikleri bakımından zengin olduğu kadar, yer üstünde turiste sunacağı tarihsel yapıtı pek yoktur. Bizim bu bağlamda eski dokuyu az da olsa yansıtan bir Yukarı Çarşımız var. Geçmişin nostaljisini yaşayabileceğimiz Yukarı Çarşı'da bir camimiz, taşhanımız çevresinde mevcut olan Sultan-Orta-Tabaklar Hamamlarımız mevcut. Bu tarihi eserleri Yukarı Çarşı'nın eski dokusu üzerinde gösterebilmek için, BOLU MERKEZ KENTSEL ARKEOLOJİK SİT ALANI KORUMA AMAÇLI İMAR PLANI çalışmaları başlatıldı.

Gazi Üniversitesi Araştırma Görevlisi, Yüksek Şehir Plancısı Sn. Erman Aksoy ve ekibi tarafından Yukarı Çarşı'ya ait Arasta Projesi ile tarihi cila yapımı çalışmaları başlatıldı.

Mimarlar Odası tarafından, Yukarı Çarşı ile ilgili Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu arasındaki paslaşmalarda, sit alanı kurallarına sadık kalınarak, yapılan eskiz çalışmalarından sonra ilk kez, ciddi toplum bilgilendirmesi yapıldı.

Yapılan bilgilendirmede, Yukarı Çarşı esnafına ait anket çalışmasıyla sorunlar tespit edilmiş. Alana ulaşım, insanlarla mal akışı analizleri yapılmış. Tarihinden gelen üzüm asmalarının doğal bir gölge sağladığı görülmüş. Çarşının orijin noktasının Yıldırım Beyazıt Camii ve Taşhan olduğu tespiti yapılmış. Bunların dışında, akşam karanlığına kalmadan esnafın dükkan kapattığını, çarşıda yeterli aydınlatma ve emniyetin olmadığını, otopark ihtiyacının olduğunu tespit ettiklerini anlattılar.

Bütün bu çalışmalarda eski İmar Plan analizlerinin yapıldığını, mevcut imar planları ile karşılaştırılıp mülkiyet durumlarının araştırıldığını, çarşı silüetini etkileyen görüntülerle birlikte, 200 dükkanda 200 ayrı tentenin bulunduğunu, sokakların sağlıklı hale getirilmesini, sonuç olarak sağlıklı bir doku analizi yapıldığının açıklaması yapıldı.

Belediye Başkanı Sn. Alaaddin Yılmaz'ın işaret ettiği konular da aynıydı. Bolu'nun Yukarı Çarşısında görüntüyü değiştirmek, gelecekte Bolu'nun turizm gelişimi açısından yararlanmaktı...

Toplantıda yapılan bu açıklamaların, sanki esnafı pek ilgilendirmediği anlaşıldı. Onların duymak istedikleri, sanki daha bir başkaydı.

Esnaf, yapılacak bu restorasyon çalışmalarında, mevcut binalarda kat sınırlaması olacak mı? Yeni yaptırımlarda olası masraflar için kredi verilecek mi? Kredi verilecekse, bunun faiz oranı ve vadesi ne olacak? Finans kaynağı olarak gösterilen olası kaynaklardan, Kültür ve Turizm Bakanlığı-Genç İşadamları Derneği- Belediye öz kaynaklarından yararlanmaya ait fizibilite çalışmaları yapıldı mı? Yani işin özü, esnafın karşılaşacağı ekonomik sorunun çözümünde nasıl bir formül uygulanacağıdır.

Yapılan çalışmalarda, Yukarı Çarşı eski görüntüsüne kavuşturulacaktır. Bunun için hiçbir bina ekonomik ömrünü doldurmadan yıkılmayacaktır dendi. Bu alanda mevcut binaların üzerinde tek tek bir araştırma, inceleme yapıldı mı? Binaların yapım tarihleri belirlendi mi? Ekonomik ömür için süre nedir? Her geçen gün gelişen teknolojinin içinde inşaat sektörü de yerini alıyor. Bu anlamda bu alanda güçlendirme yolu kapanacak mı?

Bildiğim Yukarı Çarşı'da manifaturacılar-terziler- yemeniciler-ayakkabıcılar- bakırcılar- semerciler vs. sokaklar vardı. Günümüzde çok çeşitlilik arz eden ticari sirkülasyonun içindeki eski sokaklar nasıl oluşturulacak?

Ticaret Merkezlerinin ilgi odağı haline gelebilmesi için, sadece geçmişin nostaljisini yaşamak yetmiyor. Yukarı Çarşı'yı İzzet Baysal Caddesi'nden ayıran alışveriş farklılığı nasıl olacak? Örneğin iki Taşhan bugünkü halinden nasıl bir görüntüye tanıklık edecek? Sanırım bunların cevaplarını gelecek toplantılarda alacağız.

Esnafımız da bu konuda dersine iyi çalışmalı. Kafalarda oluşan soruların cevaplarını, köşe başlarında aramadan bu toplantılarda dillendirmeli. Çalışmalar hayırlı olsun.

15.12.2009

Bu yazı toplam 506 defa okunmuştur.
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 1989 Bolu Gündem Gazetesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : (0.374) 217 66 66 | Faks : (0.374) 218 21 21 | Haber Yazılımı: CM Bilişim